Page 50 - Kijk op zijn omgeving

Pagina 48

ruilverkaveling. Tegen deze ruilverkaveling is veel verzet gerezen, en de dagwaar op er over
gestemd moest worden werd met spanning tegemoetgezien. Dit zou immers baan brekend
werk leveren voor de andere gebieden. De overheid had ruime voorwaarden ge stelt, wegen
zouden verhard, een sanering zou worden toegepast, iemand die wel wilde op houden met boer
zijn, de ruilverkaveling zou de grond dan kopen voor de verkeerswaarde, (die toen 5 duizend
gulden per ha was) ongeacht de grote, als compensatie kreeg men een maandelijkse uit kering
en die zou zolang blijven bestaan zolang men leefde, ongeacht de vrouw ofde man, (in het
verzorgingshuis in Haulerwijk wonen nog vier die de uitkering nog krijgen ze zijn om de
negentig jaar) Verder zou voor miljoenen guldens aan rijkssubsidie aan land verbetering
worden toegedaan, boeren zouden zoveel mogelijk grond bij de boerderij krijgen, allemaal
ontwikkelingen, gezien de sanering, en de bedrijfsontwikkeling.
Men zag grote stukken land, gescheiden door de rechte, machinaal gegraven greppels en
sloten, de verharde wegen die er door heen werden gelegd, het zou allemaal wel practisch zijn,
maar de gemoedelijkheid van het landschap verdween er door. En men moest rekenen op een
hoge ruilverkavelings rente. De stemming is er door gekomen, met een kleine meerderheid.
Niet genoeg van de uitgebrachte stemmen, die waren tekort.
Alle stemgerechtigden die niet aanwezig waren werden geacht er voor te zijn. Zo kon het
gebeuren dat mensen die allang overleden waren nog mee stemden, om dat ze niet van de
lijsten waren afgevoerd. Hoe het ook zij het is er door.

Er ging in de wederopbouwjaren in de dorpen eenzelfde sombere opwinding. Er werd overal
gas en waterleiding aangelegd. Met verbazing zagen de ouderen hoe de houten "huskes"
vervangen werden door de wc's. De tondjes konden verdwijnen.
De televisie kwam, iedereen werd uitgenodigd om de nieuwigheid te bewonderen .Als er op
woensdag - en zaterdag middag er een kinderen programma was stonden de klompen bij onze
kinderen bij Pake voor de deur,
In 1951 begonnen de boeren om een uur of vier, en de rest van het dorp volgde, zij het met
enige vertraging. Om een uur ofzes was het dorp volop in beweging, 's avonds werd de krant
gelezen, er was een kaartclub ofeen toneelvereniging, en om uur ofhalftien lagen de meesten
op bed. Veertig jaar later is men groten deels aangepast aan het stedelijk leven. De boeren
begonnen halfzeven met melken . Rond half acht vond de uittocht der gladiatoren plaats:
dan starten de forensen hun auto's naar hun werk te gaan. "s avond zagen vrijwel alle
huiskamers blauw van de televisie tt een uur ofelf De krant werd minder gelezen.
Er was het "junpraten " het " avond praten" de buurman die schijnbaar doelloos nog even
langs, over het weer , het vee en de wereld te praten, informeerde over het land, de dieren en
de mensheid.
De bakker, de kruidenier en andere winkelluiden veroorzaakten een voortdurend komen en
gaan. Buren hulp was, meer dan een gunst, het was een ijzeren wet. Bejaarden werden zonder
mankeren door de buren naar de dokter gebracht. Het was niet ongewoon dat de ouden van
dagen in hun laatste jaren door familie in huis werden genomen.
Toen een gezin in de bijstand terechtkwam, stond het hele dorp klaar met kleine dingen.
Doden werden er nog door de dorpsgenoten afgelegd. Men hoorde van een boer die lange tijd
met rugklachten in het ziekenhuis verdween, zijn vrouw en kinderen ontredderd achterlatend.
Hun buurman liet niets merken, maar hij hield de boel goed in de gaten.
De sterke onderlinge betrokkenheid, die je in dorpen overal ter wereld aantreft, is niet meer
dan logisch in een kleine gemeenschap waar iedereen elkaar kent. Burenhulp fungeert daarbij