Page 113 - Stukjes in de Saskemare
P. 113
r Het zou drie roeden van de vaart worden gebouwd." Jelle Jans kreeg allerlei toezeggingen
omtrent zekere voordelen uit veen, ondergrond, vaart en de te graven turf, maar hij moest wel
tol en sluisgeld betalen. v
Jelle Jans woonde op de stemdragende sate nummer 1 van Haule, de meest westelijke
boerderij van de andere boerderijen van het dorp. De volgende boerderij lag in Donkerbroek.
De vaart die uh de Bakkeveenstervaart in zuidelijke richting werd gegraven tot bijna aan de
oude weg (toen Hauler-spoor en nu de Schansdijk ) van Haule over de heide naar
Duurswoude, moet als eigenlijke Hauler-wijk worden beschouwd.
Later en nu nog noemde men deze wijk de Oude Wijk.
Op 14 September 1717 maakte Jelle Jans een bezwaarschrift op tegen Epo (zoon van Tjaerd)?
Van Aylva, waarin hij uheenzette, " dat de Hauler-wijk ( Oude Wijk ) waaraan Tjaerd van
Aylva wel was begonnen, doch op lange nae niet navigabel of vaarbaar is gemaeckt.
De vaart was niet tot de vaste grond toe uitgegraven, er waren verscheidene zandklippen in er
was ook " geen plaets tot wisselinge der schepen, een zwaai waar ze elkander konden
passeren of keren.
Later is die zwaai er wel gekomen.
Ze waren toen ook al in Obstelijke richting met de vaart aan het graven, ook deze dwarsvaart
was bij lange niet bevaarbaar.
De vervening was dit jaar hier al in voile gang.
Op de kaart van 1718 komt Haulerwijk nog niet voor.
r In 1722 liet de zoon van Jelle Jans, Anne Jans het eerder genoemde huis bij de vaart naar
Haule bouwen. Deze Anne Jelles woonde nog bij zijn vader op de Haule en was vrijgezel.
In 1744 wordt het huis verkocht als "het huis met twee campen Boulandt rondsom in haar
r wallen en beslotinge staande en gelegen op de Haule bij de Wijk in Zathe no. 22.
Het bracht 666 goudguldens op
In 1863 werd dit huisnummer 1.
Nu de vervening in voile gang is kwamen hier ook meer landmeters on alles in kaart te
brengen.
Op de kaart van * Februari 1748 gemaakt door de landmeter Rutger Sybesz zien we " op het
end van de Haulerwijk in het venige poeltje ". Dit is de oudste kaart waarop de wijk naar de
Haule voor komt, hier ligt het begin van ons dorp Beneden Haulerwijk .
Zie foto op de volgende pagina
Tjaerd van Aylva maakte niet zoveel haast met het graven van de vaart. Daardoor ging het
met het vervoeren van de gemaakte turf ook niet zo sneL
De oorzaak hiervan was misschien dat er nog geen overeenkomst tot stand was gekomen over
het gebruik van de Bakkeveenstervaart.
Een overeenkomst russen de eigenaren van de venen te Haule eri de eigenaresse van
Bakkeveen, barones Johanna Wimelmina thoeSchratenbach, over uitvoer van de turf uit de
Hauler venen door haar vaart en ook het verder graven van een dwarsvaart.

