Page 101 - _R. Reinders Oorlog Waskemeer
P. 101
mogen wederkeren". De kerk was geheel :bezet. het was ook iets geweldigs. Het-
geen Ds. Oegema uitsprak is als volgt sa~en-te vatten: "In dankbaarheid zijn wij
vanavond samen gekomen.
De diepste en hoogste toon is: Wij loven U. 0 God . Dat zeggen wij en dat willen
wij nog eens herhalen. Wij loverl U. omdat Uw Naam nabij is: en men vertelt Uw
W o n d e r e n ".
Nede rland was vrij. Het Duit~e leger. e~ns zo machtig. was overwonnen. Zeer veel
Duitse militairen waren gesneuveld. ook waren er nog die krijgsgevangen waren
genomen van hen verbleven er ,nog veel in Nederland. die moesten allemaal terug
naar Duitsland. Op 4 juni 1945 passeerden in Haulerwijk de eerste 10.000 Duitse
krijgsgevangene~ . Dezen waren gevangen genomen in Noord en zuid-Holland en
ging~n op hun voetreis via de f.fsluitdijk naar Duitsland terug.
De inwoners van Haulerwijk mochten zi~h tijdens deze doortocht niet op de weg
begeven. de stoet werd be\'(,aakt door de in Haulerwijk gelegerde Canadese militai-
ren .
De overnachtingen waren op 'het land ~an Sipke de Groot. dit land lag vlak bij de
Elleboog. aan de weg naar Eert. Di1t overnachtingskamp werd bewaakt door de
Engelse militairen. Ook in Ee.n was een soortgelijk kamp. aan de weg Een - Norg.
Dit ka!Dp werd beW<1akt doo~ Canadese militairen. De bagage werd meegevoerd
door paard en wagen. De volgende morgen werd weer vertrokken naar het volgen-
de soortgelijke kamp bij Zuidlaren. lil de namiddag werden de kampen weer
bewoond door een nieuwe ti~nduizendtal krijgsgevangenen.
Op 9 juni 1945 passeerden. pe Iaat~te t'0.000 krijgsgevangenen Haulerwijk. In
totaal passeerden in die tijd 60.000.Duitse krijgsgevangenen ons dorp.
Nederland was vrij . Nederland kon me~ de opbouw beginnen.
Het zijn slechts enkele gebeurtenissen. die ik heb genoemd. maar ze maken het
leed meer dan dUidelijk. VooJ mij ~as dit werk het bezig zijn met gisteren. alsof er
I. I
geen halve eeuw tussen ligt. . .
Ik heb het verteld als een illust~àtie van 'wat in tallozen . die het echt hebben mee-
gemaakt. omgaat.
Persoonlijke ervaringen laten z'ich echter niet verdringen. Vroeg of laat komen ze'
220

